به گزارش امید بانوان؛ زهرا عابدینی در نخستین نشست تخصصی معاونان، مشاوران، مدیران کل و دبیران شورای هماهنگی مبارزه با مواد مخدر استان‌های کشور اظهار کرد: پیشگیری از اعتیاد صرفاً مجموعه‌ای از برنامه‌ها نیست و معیار موفقیت در این حوزه، تغییر عوامل خطر، تقویت عوامل محافظت‌کننده و کاهش رفتارهای پرخطر است.

وی افزود: افزایش تعداد برنامه‌ها، همایش‌ها و نشست‌ها بدون سنجش اثربخشی، نمی‌تواند به معنای موفقیت در پیشگیری باشد.

مدیرکل پیشگیری ستاد مبارزه با مواد مخدر، تعدد برنامه‌ها، فاصله میان سیاست‌گذاری و اجرا، نبود برنامه‌های شواهدمحور، ارزیابی ناکافی اثربخشی و موازی‌کاری دستگاه‌ها را از مهم‌ترین چالش‌های این حوزه دانست و گفت: برنامه‌های پیشگیری باید بر اساس شواهد علمی، سیاست‌های مصوب و متناسب با اقتضائات بومی و محلی طراحی و اجرا شوند.

عابدینی با تأکید بر اینکه پیشگیری نیازمند نظام واحد حکمرانی است، افزود: مسئله پیشگیری فقط مربوط به ستاد نیست و دستگاه‌های فرهنگی، اجتماعی، آموزشی، اقتصادی و سایر دستگاه‌های مرتبط باید در این زمینه نقش خود را ایفا کنند. دبیرخانه‌های استانی نیز باید این ظرفیت‌ها را شناسایی کرده و در قالب تقسیم کاری مشخص، دستگاه‌های متولی را پای کار بیاورند.

وی تصریح کرد: دبیر استان صرفاً هماهنگ‌کننده اجرای برنامه‌ها نیست، بلکه راهبر نظام پیشگیری در استان است و باید مسئله را به‌درستی بشناسد، برای حل آن برنامه داشته باشد، دستگاه متولی را مشخص کند و منابع و ظرفیت‌های موجود را برای اجرای برنامه‌ها به کار بگیرد.

مدیرکل پیشگیری ستاد مبارزه با مواد مخدر، تقدم پیشگیری بر درمان و مقابله، رویکرد جامع و چندبخشی، تمرکز بر گروه‌های هدف، استفاده از ظرفیت‌های مردمی و سیاست‌گذاری مبتنی بر شواهد را از رویکردهای مهم برنامه پیشگیری سال ۱۴۰۵ عنوان کرد و گفت: هرچه برنامه‌های پیشگیرانه اثربخش‌تر باشند، هزینه‌های کمتری به نظام درمان و مقابله تحمیل خواهد شد.

عابدینی همچنین بر ضرورت مردمی‌سازی پیشگیری تأکید کرد و گفت: دولت به‌تنهایی نمی‌تواند مسئله پیشگیری، درمان و مقابله با مواد مخدر را حل کند. استفاده از ظرفیت خیرین، سازمان‌های مردم‌نهاد و گروه‌های مردم‌پایه می‌تواند در اقناع عمومی، تأمین بخشی از منابع و همچنین نظارت و پایش برنامه‌ها مؤثر باشد؛ بنابراین باید «دولت با مردم» حرکت کند، نه «دولت برای مردم».

وی با اشاره به تغییر الگوی مصرف و تهدیدات نوظهور افزود: فضای مجازی را نباید صرفاً تهدید دانست و باید از ظرفیت آن برای پیشگیری استفاده کرد. همچنین برنامه‌های پیشگیری در استان‌ها باید بر اساس مسائل و اولویت‌های بومی و محلی طراحی شوند.

عابدینی در پایان از اجرای «طرح ملی جامعه آگاه و ایران سالم» در سال ۱۴۰۵ خبر داد و گفت: این طرح در هفت محور طراحی شده و محیط‌های دانش‌آموزی، دانشجویی، خانواده، کار و اشتغال، شهری و روستایی، رسانه و فضای مجازی و رویکردهای فناورانه را دربرمی‌گیرد.

وی افزود: از میان ۲۴ برنامه این طرح، ۱۴ برنامه در اولویت اصلی قرار گرفته‌اند که بخشی از آنها در حوزه دانش‌آموزی و دانشجویی و طرح‌های جدیدی مانند «طرح پاک» در مهدکودک‌ها اجرا خواهد شد.